“Thấy môi trường ngày càng bị ô nhiễm, bằng mọi giá tụi mình phải làm nên một điều gì đó có ý nghĩa vì thiên nhiên, vì nơi mình đang sống”, mong muốn ấy đã thôi thúc nhóm sinh viên Khoa Kiến trúc - Xây dựng Trường Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH) biến bùn thải và xỉ lò cao thành phụ kiện xây dựng hữu ích, xuất sắc chinh phục ngôi vị Quán quân HUTECH Startup Wings 2026.

Những chuyến tham quan thực tế tại các nhà máy, trạm trộn bê tông đã khơi mở ý tưởng nghiên cứu cho nhóm ba sinh viên ngành Kỹ thuật xây dựng, Khoa Kiến trúc - Xây dựng HUTECH. Tận mắt quan sát bùn thải phát sinh trong quá trình sản xuất, các bạn bắt đầu trăn trở về khả năng tận dụng nguồn phụ phẩm này để phát triển vật liệu xây dựng, góp phần tiết kiệm tài nguyên và giảm tác động đến môi trường.
Từ những quan sát ban đầu, nhóm tìm hiểu các công trình nghiên cứu trước đó, tham khảo bài báo khoa học và tiêu chuẩn kỹ thuật liên quan đến việc tái sử dụng xỉ lò cao. Nhận thấy tiềm năng của loại phụ phẩm này, các thành viên lựa chọn kết hợp xỉ lò cao với bùn thải bê tông để nghiên cứu, phát triển vật liệu xây dựng.
Từ những chuyến tham quan thực tế, nhóm sinh viên phát triển ý tưởng tận dụng phụ phẩm để nghiên cứu vật liệu xây dựng
Ban đầu, nhóm tập trung nghiên cứu cấp phối vữa xây dựng phục vụ công tác trát tường. Kế thừa những kết quả đã có, các bạn cải tiến tỷ lệ phối trộn nguyên liệu nhằm cải thiện cường độ và các chỉ tiêu kỹ thuật của vật liệu. Đáng chú ý, bùn thải bê tông và xỉ lò cao được sử dụng để thay thế 40% lượng xi măng trong cấp phối vữa, hướng đến giảm sử dụng nguyên liệu truyền thống.
Dưới sự hướng dẫn của PGS.TS. Hà Minh Tuấn - Phó trưởng Khoa Kiến trúc - Xây dựng HUTECH, nhóm dành một năm trực tiếp phối trộn, đúc mẫu và thí nghiệm tại phòng thí nghiệm của Trường. Các bạn kiểm tra cường độ các mẫu vữa để đánh giá đặc tính vật liệu, làm cơ sở tiếp tục điều chỉnh tỷ lệ nguyên liệu và hoàn thiện phương án nghiên cứu.
Từ kết quả thử nghiệm, nhóm lựa chọn phát triển con kê H9, phụ kiện giúp định vị cốt thép đúng vị trí thiết kế và bảo đảm chiều dày lớp bê tông bảo vệ trong thi công xây dựng.
Nhóm sinh viên trực tiếp phối trộn, đúc mẫu, kiểm tra vật liệu và phát triển con kê H9 từ kết quả nghiên cứu
Lý giải về lựa chọn này, Lê Huỳnh Nhật Huy, trưởng nhóm chia sẻ: “Ban đầu, tụi em tập trung nghiên cứu cấp phối vật liệu sử dụng xỉ lò cao và bùn thải bê tông. Sau khi có cấp phối phù hợp, nhóm tiếp tục tìm hướng ứng dụng vào những sản phẩm xây dựng cụ thể. Con kê phù hợp với cấp phối đã nghiên cứu nên tụi em quyết định phát triển thành sản phẩm ứng dụng”.
Lê Huỳnh Nhật Huy chia sẻ quá trình lựa chọn con kê H9 làm sản phẩm ứng dụng từ cấp phối đã nghiên cứu
Để hiện thực hóa ý tưởng, các thành viên đưa hỗn hợp vữa vào khuôn bằng phương pháp thủ công, tháo khuôn sau 2–3 ngày và tiếp tục bảo dưỡng trong nước đến khi đủ 28 ngày tuổi. Sau quá trình nghiên cứu và thử nghiệm vật liệu, con kê H9 dần hoàn thiện, trở thành kết quả ứng dụng cụ thể của nhóm sinh viên.
Bên cạnh việc hoàn thiện sản phẩm về mặt kỹ thuật, nhóm còn phải tính đến nhu cầu khách hàng, chi phí và phương án kinh doanh. Nguyễn Đăng Khôi, thành viên nhóm chia sẻ: “Là dân kỹ thuật, tụi mình chỉ quen nhìn sản phẩm qua góc độ thông số chứ việc thuyết trình hay tìm hướng đi ra thị trường là thử thách hoàn toàn xa lạ. Để tự tin bảo vệ ý tưởng trước hội đồng giám khảo, cả nhóm đã phải tranh thủ luyện tập mỗi ngày, mọi lúc mọi nơi”.
Con kê H9 là kết quả từ quá trình nghiên cứu, thử nghiệm và kiên trì theo đuổi ý tưởng của nhóm sinh viên
Hành trình phát triển con kê H9 cho thấy nghiên cứu khoa học có thể bắt đầu ngay từ giảng đường, khi sinh viên từng bước biến vấn đề thực tế thành đề tài, rèn tư duy khoa học, năng lực giải quyết bài toán kỹ thuật và bản lĩnh theo đuổi ý tưởng đến cùng.
TT. Truyền thông