Một câu chào, một cái cúi đầu, một khoảng lặng đúng lúc hay cách đáp lời vừa đủ đều có thể tạo nên sự tinh tế trong giao tiếp tiếng Nhật.
Từ những chi tiết nhỏ nhưng giàu ý nghĩa ấy, sinh viên Viện Công nghệ Việt - Nhật (VJIT) Trường Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH) đã có dịp khám phá chiều sâu văn hóa ứng xử Nhật Bản tại Workshop “Nghệ thuật giao tiếp bằng tiếng Nhật” vừa qua.


Đại diện Viện tặng hoa và quà cảm ơn đến diễn giả và khách mời
Đồng hành cùng chương trình với vai trò diễn giả chính là cô Azusa Kuwabara - Chuyên viên giáo dục mầm non, MC Đài phát thanh Osaka (Nhật Bản). Từ kinh nghiệm trong lĩnh vực giáo dục, truyền thông và giao tiếp văn hóa, cô đã mang đến cho sinh viên nhiều góc nhìn gần gũi về cách người Nhật sử dụng ngôn ngữ trong đời sống, học tập và môi trường làm việc.
Cô Azusa Kuwabara mang đến nhiều chia sẻ thực tiễn về ngôn ngữ và văn hóa giao tiếp Nhật Bản
Thông qua những tình huống quen thuộc như gặp gỡ người Nhật, trao đổi với giảng viên, trò chuyện cùng đồng nghiệp hay giao tiếp với doanh nghiệp, diễn giả giúp sinh viên nhận ra rằng nói tiếng Nhật tự nhiên không chỉ nằm ở vốn từ hay cấu trúc câu. Điều quan trọng là biết lựa chọn cách diễn đạt phù hợp với đối tượng, bối cảnh và mối quan hệ giữa những người tham gia giao tiếp. Sự đúng mực, tinh tế và khả năng nắm bắt “không khí” cuộc trò chuyện cũng là những yếu tố làm nên hiệu quả giao tiếp trong văn hóa Nhật Bản.
Các tình huống mô phỏng giúp sinh viên rèn luyện tư duy giao tiếp chuẩn mực theo văn hóa Nhật Bản
Từ nền tảng đó, cô Azusa Kuwabara tiếp tục dẫn dắt sinh viên đi sâu vào những biểu đạt giàu sắc thái như lời cảm ơn, lời xin lỗi và cách thể hiện sự tôn trọng. Trong văn hóa Nhật, một câu nói có thể trở nên trọn vẹn hơn khi đi cùng giọng điệu phù hợp, biểu cảm chân thành, thái độ khiêm nhường và mức độ cảm xúc vừa đủ. Đây cũng là điểm khác biệt khiến việc học tiếng Nhật không dừng ở “nói đúng”, mà còn hướng đến “nói hay”, nói có sự thấu hiểu và tôn trọng người đối diện.

Các chia sẻ thực tiễn giúp sinh viên tiếp cận cách giao tiếp tinh tế trong văn hóa Nhật
Không chỉ học cách diễn đạt, sinh viên còn được thực hành cách phản hồi khi chưa hiểu nội dung trao đổi hoặc cần thêm thời gian suy nghĩ. Thay vì im lặng hay trả lời vội, người học được gợi ý cách xin nhắc lại, đề nghị giải thích thêm và giữ nhịp cuộc trò chuyện một cách lịch sự, chuyên nghiệp. Những kỹ năng nhỏ này đặc biệt cần thiết trong môi trường học tập, thực tập và làm việc với người Nhật, khi sự cẩn trọng trong giao tiếp luôn được đánh giá cao.
Bên cạnh ngôn ngữ bằng lời, diễn giả cũng nhấn mạnh vai trò của lắng nghe trong giao tiếp tiếng Nhật. Tư thế, ánh mắt, cái gật đầu, nhịp đáp lời và phản ứng khi nghe đều góp phần thể hiện sự tôn trọng, quan tâm và thiện chí đối với người đối diện. Giao tiếp hiệu quả không chỉ là nói trôi chảy, mà còn là biết lắng nghe, phản hồi đúng lúc và tạo được sự kết nối hài hòa trong từng cuộc trò chuyện.
Sinh viên nhận thức sâu sắc hơn về văn hóa lắng nghe của người Nhật
Một điểm nhấn đáng chú ý của workshop là nội dung về khoảng cách giao tiếp và “không khí” trong văn hóa xứ Phù Tang. Thông qua các ví dụ thực tế, các bạn có dịp nhìn rõ hơn cách người Nhật cảm nhận sự lịch sự, khiêm tốn, tinh tế và ranh giới phù hợp trong giao tiếp. Đây là những yếu tố quan trọng giúp các bạn trẻ tránh các tình huống lệch nhịp văn hóa, đồng thời nâng cao khả năng thích nghi khi bước vào môi trường quốc tế.
Các bạn trẻ tích cực giao lưu, tìm hiểu những tình huống giao tiếp thường gặp với người Nhật
Không khí chương trình trở nên sôi nổi hơn ở phần giao lưu hỏi đáp, khi người học đặt nhiều câu hỏi liên quan đến phỏng vấn xin việc, giao tiếp trong doanh nghiệp Nhật Bản, cách sử dụng kính ngữ đơn giản mà tự nhiên và những tình huống thường gặp khi trò chuyện với người Nhật.
Hoạt động giao lưu với Đài phát thanh Osaka mở ra trải nghiệm học tập và kết nối quốc tế cho sinh viên
Chương trình tạo cơ hội để các bạn thực hành tiếng Nhật trong một bối cảnh truyền thông thực tế
Đặc biệt, một số sinh viên còn tham gia thu âm phỏng vấn để phát sóng trên Đài phát thanh Osaka (Nhật Bản). Hoạt động này mang đến trải nghiệm giao lưu quốc tế thú vị, đồng thời tạo cơ hội để các bạn thực hành tiếng Nhật trong một bối cảnh truyền thông thực tế.
Tin: Quỳnh Hương
Ảnh: Anh Khoa
TT. Truyền thông